Een waarschuwing voor onze tijd

Onlangs, toen ik het leven van Johannes Bosco las, had ik de kans om een profetische droom van hem te leren kennen. Ik ben ervan overtuigd dat deze niemand onverschillig zal laten.

Op 1 mei 1865 vertelde Don Bosco aan de jongeren van het Oratorium het volgende:

“Ik zag mezelf in een kerk vol jongeren, maar merkte dat er maar weinig waren die naar voren gingen om de Heilige Communie te ontvangen. Dicht bij de communiebank stond een wezen met een menselijke vorm, donker van kleur, met twee hoorns op zijn hoofd. In zijn hand hield hij een soort magische lantaarn, waarmee hij de jongeren allerlei beelden liet zien.

Sommigen zagen vrolijke spelmomenten, anderen wedstrijden, overwinningen of nederlagen. Sommigen zagen hun geboortedorp, hun huis, hun familie. Anderen zagen hun studies, boeken of taken. Weer anderen zagen fruit, lekkernijen, wijn die ze hadden bewaard. Sommigen zagen hun ouders, vrienden, zondige scènes, geld dat ze niet hadden teruggegeven. Voor ieder toonde hij iets persoonlijks: herinneringen, verlangens, verleidingen.

Er waren maar weinig jongeren die zich nog naar de Communie begaven. Velen lieten alles liggen om geboeid te kijken naar wat ze zagen, naar hun vroegere bezigheden en afleidingen.“

Een visie die vandaag werkelijkheid is

In 1865 had Don Bosco al een profetisch inzicht dat vandaag verrassend herkenbaar is. Het doel van die “lantaarn” was om de aandacht van de jongeren af te leiden van de Eucharistie. Hun blik werd gevangen door kunstmatige beelden in plaats van gericht op het wezenlijke.

Wat toen een droom was, lijkt vandaag werkelijkheid te zijn geworden. Zonder internet of schermen begreep Don Bosco al wat wij nu kennen als de “algoritme”: een systeem dat onze verlangens bestudeert om ons vast te houden aan wat ons afleidt.

De lantaarn werkte door iedere jongere precies dat te tonen wat hem het meest aantrok. Vandaag gebeurt iets soortgelijks via schermen en mobiele telefoons. Ze kunnen een soort sluier worden die de verbinding met God onderbreekt, een tastbare barrière tussen de mens en zijn Schepper.

Het echte gevaar: verlies van innerlijkheid

Volgens de studie van Don Bosco’s leven was zijn grootste zorg niet alleen zonde, maar het verlies van innerlijkheid. Het gevaar ligt niet alleen in openlijke afwijzing van God, maar in iets subtielers: het heilige moment dat wordt onderbroken door constante afleiding.

De overwinning van deze “schaduw” ligt niet in grote zonden, maar in het feit dat het heilige wordt gereduceerd tot iets oppervlakkigs. De Eucharistie wordt een routine, terwijl onze aandacht wordt opgeslokt door prikkels en meldingen.

Zo raken we langzaam los van de aanwezigheid van God, die vraagt om stilte, aandacht en innerlijke openheid.

“Breek de lantaarn”

Don Bosco gaf zelf de uitleg van zijn droom en hoe we het gevaar kunnen bestrijden:

“Weten jullie wat deze droom betekent? Dat de duivel alles doet om jongeren in de kerk af te leiden en hen weg te houden van de sacramenten. En de jongeren zijn zo naïef dat ze in de val lopen en hun tijd doorbrengen met kijken naar die beelden.

Mijn kinderen, we moeten die lantaarn van de duivel breken. Weten jullie hoe? Door onze blik op te heffen naar het kruis en te beseffen dat wegblijven van de Communie hetzelfde is als onszelf in de armen van de duivel werpen.”

Technologie is niet het probleem, maar het gebruik wel

Technologie is op zichzelf niet slecht. Maar net zoals we een kind niet zonder voorbereiding de autosleutels geven, moeten we ons afvragen hoe we omgaan met digitale middelen, vooral bij jongeren.

Vandaag krijgen veel kinderen al rond hun Eerste Communie een smartphone. Tegelijkertijd zien we ernstige gevolgen: toegang tot schadelijke content, verslaving aan schermen, en zelfs een toename van problematisch gedrag.

Studies tonen aan dat kinderen al op zeer jonge leeftijd worden blootgesteld aan schadelijke inhoud via internet. Dit roept belangrijke vragen op: zijn jongeren hier echt op voorbereid? Begeleiden we hen voldoende?

De verantwoordelijkheid van ouders

Ouders hebben hierin een belangrijke taak. Het controleren en begeleiden van het gebruik van technologie is niet altijd gemakkelijk. Het vraagt tijd, inzet en soms ook tegen de stroom ingaan van wat “normaal” lijkt.

Maar opvoeding betekent juist begeleiden, beschermen en vormen. Niet alles overlaten aan vrijheid, maar helpen onderscheiden wat goed is.

Een antwoord op een diepe vraag

Veel ouders vragen zich af waarom hun kinderen, na jaren van geloofsopvoeding, de Kerk verlaten. Of waarom ze wel meegaan naar de heilige Mis, maar niet werkelijk betrokken zijn.

Misschien ligt een deel van het antwoord in deze droom van Don Bosco.

Ook interessant